Dysplazja stawu rzepkowo – udowego. Możliwości rehabilitacji.

Temat stawu rzepkowo- udowego poruszałem już przy okazji postu związanego z trzeszczeniem w stawie kolanowym. Rzepka jako tak zwana trzeszczka nie jest standardową kością, tak więc i staw przez nią tworzony jest nietypowy. Podstawowe informacje na jego temat przedstawiałem już we wspomnianym wpisie, dlatego zainteresowanych odsyłam i zapraszam do przeczytania TUTAJ.

Dziś chciałbym się skupić na kolejnej jednostce chorobowej, która dotyczy właśnie stawu rzepkowo – udowego i jest bardziej popularna, aniżeli by się wydawało na pierwszy rzut oka. Dysplazja stawu rzepkowo – udowego to rzecz ciekawa, rozwińmy zatem kilka informacji na jej temat.

 

Co to jest dysplazja?

Samo słowo „dysplazja” brzmi dość złowrogo i nieprzyjemnie, ale to wszystko wina Greków. To właśnie w ich języku słowo „dysplassein” to nic innego jak „złe ukształtowanie”. Dodając do tego wszystkiego wspomniany wcześniej staw rzepkowo –udowy sprawa wydaje się dosyć jasna. W skrócie chorobę tę można określić jako niedorozwój panewki stawowej wspomnianej struktury, objawiający się jako spłycenie wgłębienia, jakim jest bloczek kości udowej.

bloczek kości udowej

Na czerwono: powierzchnia stawowa bloczka kości udowej. Na zielono: powierzchnia stawowa rzepki

To właśnie po owym bloczku porusza się rzepka podczas ruchów zgięcia, wyprostu oraz rotacji w stawie kolanowym i to dzięki jego ukształtowaniu nasza największa trzeszczka ma przy tym ruchu względną stabilność. Przy okazji rozmowy o ukształtowaniu bloczka trzeba również przypomnieć kilka istotnych faktów z anatomii. Struktura ta zbudowana jest z dwóch kłykci kości udowej: mniejszego od strony przyśrodkowej oraz większego od strony bocznej. Z wcześniejszego postu dotyczącego rzepki wiemy również, że przy zaburzeniu biomechaniki całej kończyny dolnej trzeszka ta lubi ustawiać się bardziej bocznie od osi stawu. W takim przypadku podczas zgięcia kolana „opiera się” ona o wewnętrzną stronę kłykcia bocznego, powodując w tym miejscu ścieranie się chrząstki stawowej i charakterystyczne trzeszczenie (tzw. krepitacje).

Zrzut ekranu 2016-04-12 o 22.03.21

Prawidłowy obraz stawu rzepkowo – udowego prawego.

W takim razie jak do tego wszystkiego ma się tytułowa dysplazja? Wyobraźmy sobie teraz taką samą sytuację, w której zbyt mały, niewykształcony do końca z powodu dysplazji kłykieć boczny nie jest w stanie stawić oporu naciskającej na niego powierzchni rzepki. Co może się stać w takiej sytuacji?

Zrzut ekranu 2016-04-12 o 21.53.54

Zdjęcie rentgenowskie ujawniające dysplazję obu stawów rzepkowo – udowych. Niewielki, źle wykształcony kłykieć boczny predysponuje do bocznego przyparcia oraz ewentualnego zwichnięcia rzepki.

 

Konsekwencje dysplazji stawu rzepkowo – udowego. 

Najgroźniejszym skutkiem wrodzonej wady stawu rzepkowo-udowego o typie dysplazji może być tak zwane nawykowe zwichanie rzepki. Jest to sytuacja, w której rzepka „ślizga się” po zbyt płaskich kłykciach kości udowej i chwilowo lub trwale traci z nimi kontakt. Sytuacja o tyle niebezpieczna, iż w momencie nagłego zwichnięcia największej trzeszczki organizmu ludzkiego może ona uszkodzić chrząstkę stawową kolana i zapoczątkować szybsze „zużywanie” się stawu. Wiąże się to oczywiście z dużą ilością bólu, stanem zapalnym okolicznych tkanek miękkich i czasowym unieruchomieniem kończyny dolnej w długiej ortezie zablokowanej w wyproście. Żadna przyjemnośc, uwierzcie mi na słowo.

Mniej groźnym na pierwszy rzut oka skutkiem dysplazji stawu rzepkowo-udowego jest niestabilność rzepki bez epizodów zwichnięcia samego stawu. Zachodzi ona wtedy, gdy trzeszczka podczas ruchu zgięcia i wyprostu kolana pracuje w nieprawidłowym torze ruchu, powodując powolne „wycieranie się” chrząstki, również skutkujące przewlekłym bólem i zmianami zwyrodnieniowymi. Mechanizm powolny, lecz skutek podobny jak przy mechanizmie zwichnięcia. Na początku pojawiają się wspomniane wcześniej krepitacje (trzeszczenia), chrząstka szklista powoli się ściera, prowadząc do nieodwracalnych zmian strukturalnych. Sytuacja o tyle lepsza, że w przypadku wczesnego wykrycia niestabilności leczenie jest dużo łatwiejsze, a szansa na oszczędzenie pierwotnie występującej w kolanie chrząstki szklistej znacznie większa.

Jednak nie zawsze taki diabeł straszny jak go malują, więc i dysplazja stawu rzepkowo-udowego może przebiegać bezobjawowo. W przypadku niewielkich zmian strukturalnych kłykci oraz powierzchni stawowej rzepki oraz dobrze rozbudowanego gorsetu mięśniowego okolicy kolana dysplazja może ujawniać się jedynie w badaniach obrazowych jako zmiana strukturalna, nie dająca żadnych dolegliwości i nie wpływająca na poziom naszej sprawności fizycznej. Takich przypadków jednak jest naprawdę mało, choć osobiście kilka w swojej zawodowej karierze widziałem.

 

Możliwości leczenia dysplazji stawu rzepkowo – udowego.

Jak już się domyślacie leczenie dysplazji stawu rzepkowo – udowego jest zależne od stopnia jej nasilenia. W przypadku niewielkich zmian w strukturze oraz niestabilności rzepki bez epizodów zwichnięcia stawu pierwszym wyborem jest zawsze leczenie zachowawcze. Intensywna, dobrze prowadzona rehabilitacja nakierowana na poprawę kontroli mięśniowej oraz stabilizacji kolana to podstawa leczenia tej jednostki chorobowej. Takie działanie zazwyczaj daje pozytywny efekt w postaci zmniejszenia dolegliwości bólowych, prewencji potencjalnego zwichnięcia oraz zahamowania powstających zmian degeneracyjnych chrząstki.

Trzeba tu również powiedzieć wprost, iż tak często stosowane zabiegi fizykoterapeutyczne (lasery, prądy i inne tego typu historie) bez ułożonego sensownie treningu mięśniowego nie mają kompletnie żadnego sensu. Poziom bólu może i się po nich zmniejszy, ale przyczyna w postaci nieprawidłowej biomechaniki dobije Waszą chrząstkę w trybie ekspresowym. Nie dajcie się robić w przysłowiowego balona. Szkoda czasu i pieniędzy.

Ciężka postać dysplazji stawu rzepkowo – udowego powiązana z częstymi epizodami jego zwichnięcia to sprawa bardziej skomplikowana. Jej leczenie zależy przede wszystkim od oceny stabilności rzepki, która niestety zazwyczaj jest bardzo wątpliwa. Podczas ostrej dyslokacji naszej największej trzeszczki praktycznie zawsze następuje naderwanie lub zerwanie troczkow przyśrodkowych (ścięgnistych struktur odpowiadających za utrzymanie rzepki na swoim miejscu) oraz wspomniane wcześniej odszczepienie kawałka chrząstki stawu. W takim przypadku mało prawdopodobne jest ustabilizowanie rzepki poprzez samo wzmocnienie mięśni kończyny dolnej, a leczeniem z wyboru pozostaje artroskopowa odbudowa powierzchni stawowej (trocheoplastyka), więzadła rzepkowo – udowego przyśrodkowego (MPFL) oraz „zabezpieczenie” ubytków chrząstki przed dalszym ich uszkadzaniem (zazwyczaj specjalną membraną, np.: Hyalofast). Jednak nawet w przypadku zakwalifikowania pacjenta na zabieg chirurgiczny warto jest popracować wcześniej nad poprawą siły mięśniowej i kontroli kolana. Przyspieszy to późniejszy powrót do zdrowia po operacji.

 

Uwaga!

Nieodpowiedni dobór ćwiczeń oraz brak kontroli fizjoterapeuty podczas ich dokładnego wykonywania może spowodować dalszą degenerację uszkodzonej chrząstki stawowej.  Terapia MUSI być dostosowana indywidualnie do każdego przypadku i skontrolowana przez specjalistę. W innym przypadku jako pacjenci macie większą szansę żeby sobie zaszkodzić niż pomóc.

80
Dodaj komentarz

avatar
38 Comment threads
42 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
37 Comment authors
PiotrŁukaszRadekRozaliaEwasek Recent comment authors
  Subscribe  
Powiadom o
Gabriela
Gość

Witam, jakie mogą być skutki dysplazji kolan i skłonności do podwichniec rzepki jeżeli nie pójdzie się na operację?

Malwina
Gość

Dostałam skierowanie na zabieg: Uszkodzenie PLT z niestabilnością rzepki kolana prawgo – do rekonstrukcji MPFL. Czy rehabilitacja polega na stopniowym zginaniu kolana i chodzeniu w specjalnej ortezie, która umożliwia zginanie… Czytaj więcej »

Agnieszka
Gość

Witam serdecznie. Mój syn miał kontuzje kolana znalazł się w szpitalu po wykonaniu rtg, usg, rezonansu została postawina diagnoza więzadła są naciągnięte ale większym problemem jest dysplazja lekarz zaproponował plastykę.… Czytaj więcej »

Natalia
Gość

Dzień dobry. Mam 17 lat i lekarze odkryli u mnie w kolanie hipoplazje kłykcia bocznego kości udowej i ,,spłaszczenie” bruzdy międzykłykciowej. Mam również chondromalacje IV stopnia chrząstke. Proszę o radę… Czytaj więcej »

Marta
Gość

Dzień dobry 🙂 Mam 19 lat i niestety dopadła mnie ta przypadłość, do tej pory aktywnie uprawiałam sport jakim jest jeździectwo, teraz zostałam wykluczona niestety przez kolano właśnie. Jestem po… Czytaj więcej »

Agnieszka
Gość

Dzień dobry. Dysplazje rzepki odkryto u mnie w wieku 16 lat, w wieku 17 miałam artroskopie która nic nie pomogła. Uznano wtedy że mam nawykowe zwichnięcie rzepki i czekają mnie… Czytaj więcej »

Elwira
Gość

Witam, dysplazja kolana eliminije uprawianie sportu wyczynowego?

Anna
Gość

Dzien Dobry. W wieku 18 lat mialam zdiagnozowana chondromolacje rzepki w lewym kolanie i artroskopie. Powiedziano mi ze jesli mialam ten problem w jednym kolanie, pojawi sie on i w… Czytaj więcej »

Karina
Gość

Witam , mam przewlekłą niestabilność boczną stawu rzepkowo-udowego lewego. Zabieg miałam jakieś 3 tygodnie temu? Czy będę mogła chodzić normalnie na wakacje czy jeszcze o kulach i ortezie?

Karina
Gość

Artroskopia stawu kolanowego lewego. Rekonstrukcja więzadła rzepkowo-udowego przyśrodkowego kolana lewego z zastosowaniem autogennego ścięgna mięśnia półścięgnistego ( 2 implanty Poplok PEEK/ implant tytanowy – śruba interferencyjna Guardsmann)

Jakub
Gość

Witam, mam prawdopodobnie problem z stawem rzepkowo-udowym, mianowicie jadąc samochodem w długą trasę np 500km po paru godzinach zaczyna uwierać mi prawe kolano, często też chodzę do kina i przy… Czytaj więcej »

Sandra
Gość

Witam Od 19 roku życia boli mnie lewe kolano (teraz mam 22) są to różne bóle mocniejsze i słabsze parę dni nie boli potem znów pojawia się ból.Lekarz rodzinny kazał… Czytaj więcej »

OLa
Gość

Czy boczne przyparcie wyjdzie na rezonansie czy tylko na rtg. Czy po podaniu kwasu hialuronowego w kolano przestaje być widoczna chondromalacja na usg. Od zastrzyku minęło 7 lat, wtedy były… Czytaj więcej »

Daniela
Gość

Witam, jestem po rekonstrukcji MPFL (4 tygodnie temu) i po usunieciu narosli kostnych od zewnetrznej strony rzepki, ktore pojawily sie po zle przeprowadzonym wczesniejszym zabiegu szycia troczkow przysrodkowych rzepki (10… Czytaj więcej »

Paweł
Gość

Witam. Wczoraj podczas wstawania z krzesła poczułem coś w prawym kolanie (nie potrafię określić tego uczucia, zbyt nagle się to stało). Od tej pory czuję że rzepka jest wyraźnie oddzielona… Czytaj więcej »

Natalia
Gość

dostalam opinie od adiologa : ! stan po bocznym podwichnięciu rzepki na podłożu wrodzonej dysplazji stawu udowo-rzepkowego. Chondromalacja rzepki stopnia II,! Czy konieczna bedzie operacja ?

Pacjent
Gość

Z tego co czytam to dysplazja jest choroba wrodzoną. Czy jest w takim razie w ogóle jakaś szansa, aby odpowiednio wcześnie zareagować i nie dopuścić do powstania dysplazji?

Julia
Gość

Witam, od ponad roku męczę się z nawykowym zwichnieciem rzepki okropny ból w tym kolano boli tak samo z siebie, poszłam do lekarza okazało się że mam właśnie to nawykowe… Czytaj więcej »

Mikołaj
Gość

Witam, mam 15 lat i jestem piłkarzem, pod koniec maja tego roku zacząłem odczówać ból w lewym kolanie, po wizycie u ortopedy w luxmedzie została postawiona diagnoza zapalenia mazi stawowej… Czytaj więcej »

Mikołaj
Gość

A Pana zdaniem jaka to może być dolegliwość(bazując na Pana wiedzy, jeśli miałby Pan zasugerować)?

Pacjent
Gość

Witam, Mam 22 lata i 2 lata temu zdiagnozowano u mnie, po 2 zwichnięciu, dysplazje stawu rzepkowo-udowego, rzepka typu 2 wg Wiberga (rezonans, rtg). W tym roku nastąpiło kolejne zwichnięcie,… Czytaj więcej »

Joanna
Gość

Witam, pod koniec sierpnia br. doznałam urazu – zwichnięcia rzepki w prawym kolanie. We wrześniu zrobiłam rezonans. Z opisu rezonansu wynika: Rzepka typu II/III wg Wiberga, bez cech wysokiego/niskiego ustawienia.… Czytaj więcej »

Danuta
Gość

Witam, chciałam prosić o pomoc w odczytaniu wyniku rezonansu (oba kolana) Ocena głównie stawów rzepkowo-udowych w obu kolanach ze wzgl. na nieprawidłowe ustawienie rzepek – kwalifikacja do leczenia operacyjnego. Ustalenie… Czytaj więcej »

Roksana
Gość

Witam serdecznie. Mój 13letni syn w maju doznał zwichnięcia rzepki w lewym kolanie. W szpitalu miał ściągnięty płyn i nogę usztwnioną longetą. Po tygodniu inny lekarz ortopeda powiedział że to… Czytaj więcej »

Michał
Gość

Witam serdecznie, Bardzo dobry artykuł, wiele spraw mi rozjaśnił odnośni moich problemów z kolanami. Ja także mam dysplazje oraz boczne przyparcie rzepki bez epizodów wypadania rzepki. Od ponad pół roku… Czytaj więcej »

Jan
Gość

Witam serdecznie. Mam 26 lat wydaje mi się że miałem bardzo obciążone lewe kolano w pracy. Byłem u ortopedy prywatnie zrobił usg i zlecił wykonanie rtg. Gdy zrobiłem rtg udałem… Czytaj więcej »

Frnoix
Gość

Witam, mam problem z lewym kolanem. Przy zginaniu bardZo strzela i przeskakuje w kolanie w boczno górnej części rzepki. Czuc to przeslakiwanie wyraźnie pod palcem, jakby rzepka zahaczala o kosc… Czytaj więcej »

Krysia66
Gość

Witam, u mnie USG kolana wykazało konflikt rzepkowo=udowy oraz boczne przyparcie rzepki, do tego jeszcze niewielka torbiel w zgięciu. Lekarz ortopeda przepisał mi tabletki przez 3 tygodnie a gdyby to… Czytaj więcej »

Agata
Gość

Witam, zacznę od mojego problemu, który wystąpił już od dzieciństwa, a mianowicie choroby osgooda-schlattera. Ból guzowatości po kilku latach minął, lecz gdy miałam 13/14 lat wystąpił problem, który opisuje Pan… Czytaj więcej »

Iza
Gość

Witam,

Czy TT-TG ok 20mm , czy Pana zdaniem kwalifikuje się to do leczenia operacyjnego ?

Paulina
Gość

Mam 25 lat i problem z kolanem otrzymałam opis z MRI Niejednorodny sygnał chrząstka ustawowych w przedziale przysłowiowym stawu udowo-piszczelowego jak w przypadku zmian chondromalacyjnych Igo stopnia. Podwyższony sygnał szpiku… Czytaj więcej »

Anna
Gość

Proszę o radę, czy rehabilitacja i ćwiczenia pomogą, czy potrzebny jest zabieg. Miesiąc temu podwichnęła mi się rzepka. Kolano lewe. Lateralizacja rzepki ok. 8mm, odległość TT-TG wynosi ok. 15mm.Wysokie ustawienie… Czytaj więcej »

Kasia
Gość

Dzień dobry. Od dłuższego czasu boli mnie prawe kolano (z zewnątrz) głownie przy wchodzeniu po schodach, kucaniu itp. USG wykazało lateralizację rzepki a lekarz ortopeda wypisał rozpoznanie: kliniczna dysplastyczna rzepka… Czytaj więcej »

Damian
Gość

Dzień dobry. Mam 27 lat. W wieku 13 lat miałem zwichniętą lewą rzepkę i uszkodzone troczki, w wieku 15 lat zwichniętą prawą rzepkę. W lutym bieżącego roku zacząłem biegać dość… Czytaj więcej »

Paulina
Gość

Witam, chodzę do przeróżnych ortopedów każdy mówi o czymś innym, nie wiem co mam myśleć. Z tego co się dowiedziałam to mam hipoplazja, wiotkość, za długie więzadło, nawykowe zwichnięcie, dysplazje… Czytaj więcej »

Ewasek
Gość

Dzień dobry. U mojej 13 letniej córki wykryto te przypadłość. Oprócz tego ma silne bóle kłucie podczas chodzenia bolesne przeskakiwanie w kolanie oraz kolano jej ucieka. W rezonansie wiazadla chrząstki… Czytaj więcej »

Rozalia
Gość

Wiem mam do pana dość nie typowe pytanie ale moj lekarz jest na urlopie i nie wiem co mam robic ostatnio doslam wyniki rezonansu i nie rozumiem i prosiłabym o… Czytaj więcej »

Łukasz
Gość

Witam, Mam problem z bólem prawego kolana. Byłem na rezonansie i dostałem taki opis: OPIS BADANIA: – prawidłowy obraz więzadeł krzyżowych – prawidłowy obraz więzadeł pobocznych , więzadła rzepki i… Czytaj więcej »