10 najczęstszych pytań po mikrodiscektomii odcinka lędźwiowego.
Operacja kręgosłupa to wyrok, przed którym pacjenci uciekają jak przestępcy przed więzieniem w Guantanamo. Zabiegi neurochirurgiczne nierzadko kojarzą się z trwałym ograniczeniem sprawności fizycznej i wykluczeniem z nawet najprostszego sportu rekreacyjnego. Mikrodiscektomia, bo o niej dzisiaj mowa, jest najczęściej wykonywanym zabiegiem w przypadkach trwałych uszkodzeń krążka międzykręgowego (dysku), a prawidłowa rehabilitacja po tego rodzaju interwencji to element niezbędny w powrocie do zdrowia.
Ta z pozoru niewielka, mało inwazyjna operacja często okazuje się ciężkim przeżyciem dla pacjentów. Po kilku dniach pobytu w szpitalu i krótkim instruktarzu od oddziałowego fizjoterapeuty wracają oni do domu i zdani są wyłącznie na siebie. Zbyt często brak podstawowych informacji pozabiegowych oraz niezastosowanie prawidłowej profilaktyki kończy się ponownie na stole operacyjnym po kilku latach.
Jak tego uniknąć? Czego wystrzegać się w pierwszych tygodniach po mikrodiscektomii krążka międzykręgowego na poziomie kręgosłupa lędźwiowego? Najważniejsze informacje i najczęściej zadawane pytania poniżej.
1. Czy po operacji kręgosłupa muszę nosić gorset lędźwiowy?
Zdecydowanie tak. Przez okres 4-6 tygodni (tu decyduje lekarz lub fizjoterapeuta prowadzący) gorset lędźwiowy jest niezbędny podczas poruszania się poza domem oraz w środkach komunikacji (samochód, komunikacja miejska). Powinnaś/powinieneś jednak nie przyzwyczajać się do niego i zdejmować go do chodzenia w domu oraz podczas leżenia/spania. Pamiętaj, że gorset lędźwiowy „zabiera” Ci siłę i stabilizację mięśniową, dlatego podczas jego noszenia konieczne jest wdrożenie ćwiczeń zaleconych przez fizjoterapeutę.
2. Jaka pozycja w pierwszych dniach po zabiegu jest dla mnie najbezpieczniejsza?
Kręgosłup kocha ruch. Bardzo wielu pacjentów świeżo po mikrodiscektomii boi się chodzić i spędza większość czasu w pozycji leżącej. Nic bardziej mylnego. Oczywiście ilość chodzenia w ciągu dnia trzeba dostosować do swojego stanu i nie porywać się od razu na 100 km marsz po Kampinowskim Parku Narodowym, ale jeśli nie odczuwasz dużego dyskomfortu chodź jak najwięcej.
Dla odpoczynku oczywiście użyj łóżka i pozycji horyzontalnej (pospolitego leżenia). Ogranicz do minimum pozycję obciążenia Twoich czterech liter i siedź maksymalnie do 30 min jednorazowo, a najlepiej wcale przez pierwsze 4-6 tygodni. W życiu się jeszcze nasiedzisz. 😉
3. Jak mogę bezpiecznie założyć skarpetki lub buty po operacji?
Tu zasady są dwie. Dla osób przynajmniej po części elastycznych jak guma od…dresów spróbuj pozycji półsiedzącej z nogą założoną na kolanie (zdjęcie poniżej). Pamiętaj o utrzymywaniu prostego kręgosłupa lędźwiowego.
Dla „sztywniaków”, którzy nie są w stanie założyć stopy na kolano polecam:
-popracować nad rozciągnięciem rotatorów zewnętrznych biodra,
-wykorzystać pozycję stojącą i niewielkie krzesło.
4. Kiedy powinienem/powinnam rozpocząć rehabilitację po zabiegu?
Tak na prawdę w 99,9% przypadków rehabilitację po mikrodiscektomii powinnaś/powinieneś rozpocząć w pierwszej dobie po operacji. Na początku skupia się ona na instruktarzu prawidłowej profilaktyki kolejnych urazów, prostych ćwiczeniach stabilizacji głębokiej oraz pracy nad blizną (tak, jeszcze przed zdjęciem szwów trzeba zacząć nad nią pracować w prawidłowy sposób, to zostaw fizjoterapeucie).
5. Czy po mikrodiscektomii mogę jeździć samochodem?
Oczywiście, ale przez pierwsze 8 tygodni tylko jako kompan kierowcy na siedzeniu pasażera. Przy okazji siedzenie to powinno być pochylone do kąta 45 stopni, a Ty przez 4-6 tygodni musisz być w gorsecie (patrz punkt 1.).
Jeśli chodzi o prowadzenie samochodu to możesz siadać za kółkiem po około 8 tygodniach, ale tylko za zgodą fizjoterapeuty lub lekarza prowadzącego. W tym czasie pamiętaj żeby robić sobie przerwy co 30 minut i nie przeginać z ilością kilometrów na raz. Do prowadzenia przyda Ci się wałek lędźwiowy.
6. Dlaczego po operacji moja noga nadal jest osłabiona i zdrętwiała?
W większości przypadków konieczność wykonania zabiegu mikrodiscektomii spowodowana jest dużym uciskiem przepukliny dysku na struktury nerwowe, powodując np. mocno nasiloną rwę kulszową lub inny, długotrwały ból promieniujący do kończyn/y. Po operacji struktury te zostają uwolnione (odbarczone), jednak uciśnięte wcześniej struktury muszą mieć trochę czasu na regenerację.
Nie przejmuj się dyskomfortem, pozostałym drętwieniem lub brakiem czucia w poszczególnych partiach kończyny dolnej. Daj organizmowi kilka tygodni na samoleczenie i nie zaniedbuj w tym czasie rehabilitacji. Układ nerwowy regeneruje się relatywnie wolno, więc uzbrój się w cierpliwość i wspomagaj go pracą z fizjoterapeutą.
7. Kiedy mogę wrócić do pracy?
Tu pytanie zasadnicze: to za leży jaką masz pracę. Standardowo polecam swoim pacjentom wykorzystanie zwolnienia na co najmniej 3 miesiące, co według mnie jest czasem minimalnym do prawidłowej regeneracji.
Oczywiście jeśli masz pracę fizyczną to powrót do niej zajmie Ci dużo więcej czasu (4-6 miesięcy). Dla osób spędzających kilka godzin w pozycji siedzącej również ten czas się wydłuży, a dodatkowo muszą one często robić sobie przerwy na papierosa (bleah!) lub kawę. W skrócie co 30 minut robisz sobie przerwę od siedzenia i dajesz odpocząć kręgosłupowi w pozycji stojącej lub chodzącej.
Super rozwiązaniem jest biurko z regulacją wysokości i możliwością pracy na stojąco. Pozwala często zmieniać pozycję, ale tu również nie przesadzałbym z kilkugodzinną pracą przed upływem 3-4 miesięcy.
8. Kiedy i jak mogę zacząć uprawiać seks po operacji kręgosłupa?
Jak pech, to pech. Nie dość, że jesteś po zabiegu mikrodiscektomii to jeszcze musisz się wstrzymać od seksu około 4 tygodnie. Po tym okresie szukaj raczej pozycji, w których jesteś stroną „bierną”, czyli raczej leżysz na plecach bez gwałtowniejszych ruchów. Twój partner/ka będzie będzie musiał/a Ci wybaczyć brak szaleństw, odbijecie sobie później. 🙂
9. Po jakim czasie od mikrodiscektomii mogę wrócić do sportu?
Tu sprawa nie jest taka prosta i zalezy od wielu czynników. Jeśli wszystko idzie zgodnie z planem, nie ma większych powikłań to delikatny sport rekreacyjny (pływanie na plecach, jazda na rowerze stacjonarnym) możesz rozpocząć po upływie około 4 miesięcy. Do sportu bardziej obciążającego kręgosłup lędźwiowy wracaj po zakończeniu treningu funkcjonalnego z fizjoterapeutą nie wcześniej niż 6 miesięcy.
10. Czy mogę spędzać kilka godzin na siedząco w pracy lub w samochodzie?
Jak już wspominałem siedzenie nigdy nie jest dobrym pomysłem, nie tylko po mikrodiscektomii kręgosłupa lędźwiowego. Ostatnie trendy w fizjoterapii mówią, iż to nie jakość (pozycja) siedzenia jest największym problemem, a jego ilość. Ludzki kręgosłup nie jest stworzony do spędzania wielu godzin na czterech literach, dlatego unikaj ciągłego, długotrwałego siedzenia czy to w pracy, czy w samochodzie. Jeśli już nie masz wyboru zadbaj o dobre krzesło lub wałek lędźwiowy i koniecznie przeczytaj kolejny post ze wskazówkami jak to zrobić (kliknij tutaj).
Skąd pan bierze ramy czasowe powrotu aktywnoaci wedlug tego co mowili mi neurochirudzy i fizjoterapeuta na oddziale neurochirurgi pana ramy czasowe sa mocno zawyżone. Nurochirurg po mikrodiscectomi zalecal plywabie na… Czytaj więcej »
3 miesiące to przerwa w pracy dla osób pracujących długi czas w pozycji siedzącej. 6 tygodni to podstawowy zrost tkankowy tkanki miękkiej (histologia), u niektórych jest on dłuższy, u niektórych… Czytaj więcej »
4 dni po operacji przepukliny ledzwiowej, przed operacja bok od poskadka przez całą nogę do stopy, po operacji do 3 dni tylko lekki ból okolicy cięcia teraz ból w górnej… Czytaj więcej »
Witam,
taki ból jest normalny. Fizjoterapeuta poradzi sobie z nim na pierwszych wizytach. Pozdrawiam.
Witam, jestem 2.5 tygodnia po operacji mikrodiscektomi endoskopowej L5-S1. Dzisiaj w pozycji stojącej i zwróceniu głowy w prawo poczułam impuls po całej chorej rodze(uczucie troche takie jak przy uderzeniu w… Czytaj więcej »
Witam,
to normalne w tym okresie. Proszę zacząć współpracować z fizjoterapeutą, który pomoże wyciszyć takie dolegliwości. Pozdrawiam!
Dziękuję za odpowiedź. W przypadku tego zabiegu jak szybko zaleca Pan podstawowe ćwiczenia rehabilitacyjne. Jestem swiadom ze najprostsze typu podnoszenie nogi ugietej w kolanie zaczyna sie jak najszybciej ale z… Czytaj więcej »
Nie da się tego tak określić. Daje pacjentowi proste ćwiczenia od pierwszej rehabilitacji i później miksuję je i dostosowuję do możliwości na każdej następnej. Po 3-4 tygodniach, kiedy pacjent czuje… Czytaj więcej »