Nieprawidłowa statyka miednicy i jej konsekwencje.
Miednica to podstawa prawidłowego ustawienia naszego organizmu. Ciężko w to uwierzyć, ale każdy uraz lub długotrwały ból, utrzymujący się w naszym ciele ma swoje odzwierciedlenie w ustawieniu miednicy i odwrotnie. Nieprawidłowe ustawienie miednicy może skutkować urazami i przeciążeniem struktur położonych w bardzo odległych zakątkach naszego organizmu.
Jak to się dzieje i co dla Ciebie może oznaczać brak „prawidłowej statyki miednicy”?
Podstawa Twojego ciała – miednica.
Prawidłowa statyka miednicy to pojęcie dość tajemnicze dla osób nie związanych z rehabilitacją ortopedyczną i neurologiczną. Statyka kojarzy się bardziej z brakiem ruchu niż z ruchem prawidłowym, co może być dość mylne na pierwszy rzut oka. Wywodzi się ono z biomechaniki, nauki zajmującej się zachowaniem poszczególnych części ciała względem siebie podczas ruchu.
Miednica jest znakomitym punktem odniesienia symetrii Twojego organizmu. To właśnie ona dźwiga całą kolumnę kręgosłupa i jest „kierownicą” wszystkich zmian jego ustawienia. Obręcz miedniczna ma bezpośrednie połączenie z dolnym, lędźwiowym odcinkiem kręgosłupa, dzięki czemu każdy jej ruch musi pociągać za sobą zmianę ustawienia kręgów na niej leżących.
Z tego wynika również, że każda asymetria w obrębie obręczy miednicznej będzie pośrednio wpływać na nieprawidłowe ustawienie wszystkich części Twojego ciała. Jak to sprawdzić?
Punkty odniesienia.
Prawdopodobnie każdy z nas wie gdzie umiejscowione są potocznie zwane „dołki Wenus”. Nieliczni jednak wiedzą, że nie służą one tylko do podziwiania przez kobiety umięśnionych, męskich pleców na plaży w Jastarni, ani facetom do określania poziomu FIT u płci pięknej.
W anatomii te charakterystyczne zagłębienia w dolnej części kręgosłupa w miejscu, gdzie plecy kończą swą szlachetną nazwę, znane są jako kolce biodrowe tylne górne (KBTG) i są szalenie ważnym punktem odniesienia symetrii Twojej miednicy. To właśnie dzięki nim wprawne oko fizjoterapeuty jest w stanie określić, czy Twoje kości biodrowe są na jednej wysokości, co pośrednio świadczy o prawidłowym ustawieniu całej obręczy miednicznej.
Jednak jak to w naturze bywa jeden punkt odniesienia to zdecydowanie za mało żeby ocenić strukturę w przestrzeni, dlatego obdarzyła nas ona równie urodziwymi punktami z przodu naszej miednicy, czyli dwoma kolcami biodrowymi przednimi górnymi (KBPG). Mając już 4 punkty odniesienia łatwiej jest nam określić położenie i symetrię podstawy naszego ciała.
Linia pomiędzy kolcami biodrowymi tylnymi górnymi (KBTG).
Linia pomiędzy kolcami biodrowymi przednimi górnymi (KBPG).
Skąd się bierze asymetria miednicy?
Tu sprawa jest dość trudna do wytłumaczenia. Jeśli odczuwacie ból kręgosłupa, a Wasz fizjoterapeuta stwierdził u Was asymetrię ustawienia kolców biodrowych, musi on znaleźć przyczynę takiego stanu. Tu znów mamy dylemat. Pierwsze było jajko, czy kura? Czy najpierw zaczął boleć Was kręgosłup, co wpłynęło na nieprawidłowe napięcie mięśni i złe ustawienie, czy pierwotne, złe ustawienie spowodowało dolegliwości bólowe? Z mojego doświadczenia częściej zdarza się sytuacja druga.
Jak to się dzieje?
Najczęstszą przyczyną asymetrii miednicy jest zablokowanie jednego ze stawów krzyżowo – biodrowych, znajdujących się poniżej „dołków Wenus”. Zablokowanie może być urazowe, np. w momencie niezauważenia schodka i niespodziewanego obciążenia nogi z dużą siłą, gwałtownego wpadnięcia w nierówność podłoża lub bezpośredniego upadku na okolicę stawu krzyżowo – biodrowego. W takim przypadku sprawa jest dość prosta i po kilku technikach manipulacyjnych wykonanych przez doświadczonego terapeutę manualnego problem mamy z głowy (i z pleców).
Edit: “zablokowanie” stawu krzyżowo-biodrowego nie jest aktualnie potwierdzone badaniami naukowymi i często negowane w środowisku fizjoterapeutycznym. Mało ruchomy staw krzyżowo-biodrowy ma raczej małe szanse na “zablokowanie się”, a jego manipulacja nie zmienia ułożenia elementów kostnych w samym stawie. Zdarza się jednak, iż pourazowo może być on nadruchomy lub może się w nim pojawić stan zapalny, co również może wpłynąć na symetrię ustawienia ciała.
Inaczej sprawa się ma kiedy w wywiadzie pacjent nie zgłasza lub nie pamięta bezpośredniego urazu. Tu przyczyna asymetrii może być złożona. Często jest to zła ergonomia siedzenia: zakładanie nogi na nogę, podkładanie pięty pod pośladek, „zwieszona” pozycja na krześle i różne inne kombinacje stosowane przez pacjentów do umilania swojemu kręgosłupowi czasu spędzonego w pracy biurowej na czterech literach.
Przyczyną może być również asymetria siły mięśniowej prawej i lewej kończyny dolnej np. po odciążaniu nogi kulami w skutek urazu. Osobiście miałem dokładnie taki problem po każdym skręceniu stawu skokowego, po którym zmuszony byłem przez dłuższy czas używać kul do chodzenia. 3 tygodnie wystarczyły żeby dostrzec w lustrze gołym okiem, że stoję jakoś krzywo i coś z moją miednicą jest nie tak.
U części pacjentów asymetria kolców biodrowych pojawia się również w korelacji z różnicą w długości kończyn. Tu uwaga! Krótsza noga może być tak samo przyczyną jak i skutkiem asymetrii miednicy! Osoby noszące wkładki z powodu skrócenia kończyny powinny obowiązkowo poddać się ocenie przez dobrego terapeutę manualnego, ponieważ dobre 80% pacjentów używających wkładek po kilku technikach przywracających symetrię ułożenia miednicy może je wyrzucić do kosza. Szukanie przyczyn, nie leczenie skutków jest tu kluczem do sukcesu!
Długotrwała asymetria miednicy może powodować nieprawidłowe ustawienie całego ciała
Skutki długotrwałej asymetrii.
Skoro to miednica odpowiada za ustawienie naszego kręgosłupa to skutek nasuwa się sam. Poprzez długotrwałe, złe ustawienie obręczy miednicznej może dojść do trwałych zmian w odcinku lędźwiowym (a dalej również piersiowym i szyjnym). Ostatecznym skutkiem może być nieodwracalne uszkodzenie dysków i stawów międzykręgowych objawiające się bólem. Jest to najczęstsza sytuacja, którą obserwuję u moich pacjentów „kręgosłupowych”.
Asymetria ustawienia miednicy 25 letniej pacjentki, powodująca pozorne skrócenie nogi.
W mojej ocenie praca nad symetrią ustawienia miednicy jest jednym z najważniejszych elementów rehabilitacji w bólu kręgosłupa i nie wyobrażam sobie, że można ją pominąć. Warto również zadbać o profilaktykę wcześniej, zanim skutki staną się nieodwracalne, a ból znacznie się nasili.
Oglądajcie się w lustrze, to nic nie kosztuje, a może uchronić Was przed długotrwałą pracą z fizjoterapeutami. My naprawdę nie lubimy Waszego bólu.
A czy jest możliwe że różnica w długości nóg nie jest już możliwa do zniwelowania? Jestem po kilku wizytach u fizjo i nie ma efektu jeśli chodzi o wyrównanie miednicy,… Czytaj więcej »
Tak, jeśli skrócenie nogi jest strukturalne (krótsza kość udowa lub piszczelowa) nawet wyrównanie miednicy może nie przynieść efektu w postaci wyrównania długości kończyn. Tu ratunkiem jest wkładka korygująca pod krótszą… Czytaj więcej »
A czy kolce biodrowe(przedni i tylni) po stronie krótszej nogi są niżej niz po drugiej stronie ale stoją horyzontalnie to sprawa jest prosta – kość udowa lub piszczel są strukturalnie… Czytaj więcej »
I tu się zgodzić nie mogę. 🙂 To, co wydaje się tak proste i oczywiste nie zawsze takie jest. Nawet w takich przypadkach kończyna nie musi byc strukturalnie skrócona. Pozdrawiam!
Witam! A co jesli mialam wykonywana chiropraktyke w odcinku ledzwiowym a bol wracal do normy po kilku godzinach?? Fizjoterapeuta wykryl u mnie lordoze oraz obsunieta prawa strone miednicy. Stad mozliwe… Czytaj więcej »
Jeśli ból znikał całkowicie, a pojawiał się po 2-3 godzinach ponownie może zabrakło ustabilizowania skorygowanej pozycji ćwiczeniami. Tu trzeba by zbadać skąd bierze się asymetria miednicy, zlikwidować wszystkie możliwe czynniki… Czytaj więcej »
Witam. Od mlodych lat mam powazny problem wywolany przez nieprawidlowe noszenie plecaka a mianowicie jeden bark jest wysuniety do przodu i lekko skrecony w kierunku tlowia. Wstyd sie przyznac ale… Czytaj więcej »